Ulusötesi Bağlamlarda Latin@ Çalışmaları: Okuma, Yazma ve Kenarlarda Yaşama
Anahtar Kelimeler:
Latin- Çalışmalar- UlusötesiÖz
Ankara’da sıradan bir geceydi: Sokakların ve simge yapıların, restoranların ve barların görünüşte akıl sır ermez coğrafyasında yollarını bulmaya çalışan iki yabancıydık. Nihayet, garsonun bizim kısıtlı Türkçemizi anlayacak kadar İngilizce bildiği bir mekân bulduk. Açlıktan kırılır bir halde, o devasa menünün sayfalarını peş peşe çevirirken ikimiz de bir bölümün adını gördüğümüzde duraksadık: fajitalar. Anında zihinlerimiz fikirler ve sorularla uğuldamaya başladı. Izgara et ve sebzelerden oluşan, geleneksel olarak yanında tortilla, salsa sosu ve guacamole ile cızırdayan bir tavada servis edilen popüler bir Meksika-Amerika yemeğinin adı olan "fajita" kelimesi Türkiye'ye, Ankara’ya nasıl ulaşmıştı? Elbette "Meksika" yemeklerinin küresel çapta yayılmış olması şaşırtıcı bir durum değil: Seyahatlerimizde İtalya, Almanya, Kıbrıs, Romanya ve daha pek çok yerde Meksika mutfağının çeşitli "çevirileriyle" karşılaştık. Ancak bu özel menüde bizi asıl çarpan şey o kelime oldu: fajitalar. Bu yemeği burada ve daha sonra keşfettiğimiz diğer Türk restoranlarında adlandırırken, mekânlar büyüleyici, diller arası bir edim (interlingual act) sergiliyorlardı: Meksika-Amerika kökenli “fajita” kelimesinin Türkçe çoğul eki olan "-lar" veya "-ler" ile birleştirilmesi. Bizim için fajitalar, Latin@ kültürlerinin yurtdışına taşınma ve yayılma biçimlerinin bir mihenk taşı haline geldi. Bu kültürel göçler hakkında bizi asıl büyüleyen şey; onların dolaşım ve göç örüntülerinin, beraberinde getirdikleri epistemolojiler, türler ve kimlikler de dâhil olmak üzere, temas ettikleri her iki kültürü veya tüm kültürleri nasıl başkalaştırdığı, değiştirdiği ve uyarladığıydı.
(Türkçe özet ve anahtar kelimeler, özgün makaleye dayanılarak dizinleme amacıyla yapay zekâ destekli araçlar ve editör gözetiminde geriye dönük olarak hazırlanmıştır. Bu unsurlar özgün yayında yer almamaktadır.)
Referanslar
Adams, Rachel. Continental Divides: Remapping the Cultures of North America. Chicago: U. of Chicago P., 2009. Print.
Desmond, Jane, and Virginia R. Dominguez. “Resituating American Studies in a Critical Internationalism.” American Quarterly 48.3 (1996): 475- 90. Print.
Fishkin, Shelley Fisher. “Crossroads of Cultures: The Transnational Turn in American Studies -- Presidential Address to the American Studies Association, November 12, 2004.” American Quarterly 57.1 (2005): 17-57. Print.
Kaplan, Amy. “Homeland Insecurities: Some Reflections on Language and Space.” Radical History Review 85 (2003): 82-93. Print.
Porter, Carolyn. “What We Know That We Don’t Know: Remapping American Literary Studies. American Literary History 10.1 (1994): 467-526. Print.